Blockchain Là Gì? Những Điều Cơ Bản Mà Bạn Cần Biết

blockchain là gì

Blockchain là gì? Đây là câu hỏi mà rất nhiều người thắc mắc trong thời đại công nghệ số hiện nay. Làm sao mà một công nghệ mới có thể làm thay đổi thế giới trong tương lai. Bài viết này sẽ cho bạn biết những nền tảng cơ bản về công nghệ này.

1. Giới thiệu

Mở đầu chỉ là tổng quan về công nghệ blockchain là gì. Những ví dụ cơ bản để cho các bạn có thể mường tượng ra trước.

Công nghệ hiện đại cho phép mọi người giao tiếp trực tiếp. Các cuộc gọi thoại, video, email, hình ảnh và tin nhắn tức thì truyền trực tiếp từ A đến B để duy trì sự tin cậy giữa các cá nhân cho dù họ ở xa nhau đến đâu. Khi nói đến tiền, mọi người phải tin tưởng vào bên thứ ba để có thể hoàn thành giao dịch.

Công nghệ chuỗi khối đang thách thức một cách triệt để bằng cách sử dụng toán học và mật mã. Blockchain đang giải quyết vấn đề này mà không cần tin tưởng vào bên thứ ba.

Blockchain cung cấp cơ sở dữ liệu phi tập trung mở của mọi giao dịch liên quan đến giá trị, tiền, hàng hóa, tài sản, công việc hoặc thậm chí là phiếu bầu. Tạo một bản ghi mà tính xác thực có thể được xác minh bởi toàn bộ cộng đồng.

Nền kinh tế toàn cầu trong tương lai sẽ hướng tới một nền tài sản phân tán và niềm tin. Những gì bất kỳ ai có quyền truy cập Internet đều có thể tham gia vào các giao dịch dựa trên blockchain. Các tổ chức ủy thác của bên thứ ba có thể không còn cần thiết nữa.

Việc sử dụng công nghệ blockchain là vô tận không có gì phải bàn cãi. Gian lận tài chính sẽ giảm đáng kể vì mọi giao dịch sẽ được ghi lại trên một sổ cái công khai. Nó phân tán mà bất kỳ ai có kết nối internet đều có thể truy cập được.

2. Lịch sử ra đời của blockchain

Để giao dịch an toàn với các loại tiền điện tử hiện có, phải thông qua các trung gian như ngân hàng, công ty thẻ tín dụng và PayPal. Đồng thời phải nhập quá nhiều thông tin cá nhân để thực hiện thanh toán, do đó, có khả năng rất cao xảy ra sự cố bảo mật. 

Mặc dù các công nghệ liên quan đến blockchain (mã hóa, phòng chống giả mạo, xử lý phân tán, v.v.). Đã được phát triển từ những năm 1990, chúng vẫn chưa được áp dụng trong thực tế.

Vào cuối năm 2007, cuộc khủng hoảng tài chính bắt đầu ở Phố Wall đã gây ra ảnh hưởng lớn trên toàn thế giới. Mỹ đã cố gắng vượt qua nó bằng cách dập tắt đồng USD và nới lỏng định lượng. 

Khi niềm tin vào đồng đô la giảm, có một bầu không khí giữa mọi người rằng mong muốn có một hệ thống cho phép giao dịch mà không cần thông qua ngân hàng trung ương. Trong khi ngăn chặn việc rò rỉ thông tin cá nhân.

Đúng lúc đó, vào năm 2009, một lập trình viên bí ẩn tên là Satoshi Nakamoto. Đã tạo ra đồng tiền điện tử đầu tiên trên thế giới dựa trên công nghệ blockchain được phát triển. Chẳng có lí do gì mà đồng tiền dựa trên blockchain đầu tiên là Bitcoin lại không ra đời.

3. Blockchain là gì?

3.1 Blockchain là gì?

Không có gì khó hiểu, blockchain có thể được định nghĩa là một chuỗi của khối chứa thông tin hoặc mạng dữ liệu phân tán. Kỹ thuật này nhằm mục đích đánh dấu thời gian cho các tài liệu kỹ thuật số để không thể cập nhật chúng hoặc sửa chúng.

Blockchain được sử dụng để chuyển giao an toàn các mặt hàng như tiền, tài sản, hợp đồng, v.v.; mà không yêu cầu bên trung gian thứ ba như ngân hàng hoặc chính phủ. Một khi dữ liệu được ghi bên trong một chuỗi khối, rất khó để thay đổi nó.

Blockchain là một giao thức phần mềm (giống như SMTP dành cho email). Chẳng lí do là gì, blockchain có thể chạy nếu không có kết nối mạng. Nó cũng được gọi là siêu công nghệ vì nó trực tiếp ảnh hưởng đến các công nghệ khác. Bao gồm một số phần: cơ sở dữ liệu, ứng dụng phần mềm, máy tính được kết nối, v.v.

3.2 Kiến trúc blockchain là gì?

Blockchain có nghĩa là dữ liệu quy mô nhỏ được gọi là ‘khối’ để quản lý dữ liệu được lưu trữ trong môi trường lưu trữ dữ liệu phân tán. Dựa trên kết nối kiểu chuỗi được tạo dựa trên phương thức P2P.

Do đó không ai có thể tự ý sửa đổi và bất kỳ ai cũng có thể xem kết quả của sự thay đổi. Nó là một công nghệ ngăn chặn giả mạo dữ liệu dựa trên công nghệ điện toán phân tán.

Blockchain là một sổ cái giao dịch công khai được xâu chuỗi và do người dùng quản lý. Trong khối này, dữ liệu giao dịch được lưu trữ ở trạng thái rõ ràng và có tổ chức. Các loại tiền điện tử hiện tại lưu trữ chi tiết giao dịch trên một máy chủ trung tâm. 

Chẳng hạn như ngân hàng, nhưng các đồng tiền dựa trên blockchain được giao dịch ở định dạng P2P. Lưu trữ chi tiết giao dịch trong các khối thay vì ngân hàng. Một khi được lưu trữ trong khối này, nó được thiết kế kỹ thuật để không ai có thể tự ý sửa đổi dữ liệu. Bất kỳ ai cũng có thể duyệt dữ liệu ở bất kỳ đâu có kết nối Internet.

Ngoài ra, blockchain này không chỉ được lưu trữ trên một máy tính. Mà cùng một blockchain được lưu trữ trên vô số máy tính. Đó là lý do tại sao nếu ai đó cố gắng ăn cắp tiền điện tử bằng cách thao túng hồ sơ giao dịch của người khác. Họ sẽ phải sửa hơn một nửa tổng số người dùng được kết nối trong thời gian ngắn. Vì vậy, hack là hầu như không thể.

blockchain
Kiến trúc khối của blockchain

3.3 Peer to Peer Network trong blockchain là gì?

3.3.1 Peer to Peer (P2P) trong blockchain là gì?

Peer-to-peer (P2P) trong blockchain đề cập đến các mạng máy tính sử dụng kiến trúc phân tán. Điều đó có nghĩa là tất cả các máy tính hoặc thiết bị là một phần của nó chia sẻ khối lượng công việc trong mạng.

Các máy tính hoặc thiết bị là một phần của mạng ngang hàng được gọi là mạng ngang hàng. Mỗi mạng ngang hàng từ mạng ngang hàng với các mạng ngang hàng khác. Không có đồng nghiệp tác động và không có thiết bị quản trị viên trung tâm của mạng.

Nói cách khác, mạng ngang hàng là mạng xã hội chủ nghĩa trong thế giới điện toán. Mỗi người ngang hàng bình đẳng, nghĩa vụ như những người khác. Đồng thời là máy khách và máy chủ.

Đặc biệt, mọi dữ liệu có sẵn trong mạng ngang hàng được chia sẻ giữa các mạng ngang hàng mà không cần bất kỳ máy chủ trung tâm nào tham gia. Các tài nguyên được chia sẻ trong mạng P2P có thể là những thứ như mức sử dụng bộ xử lý, không gian lưu trữ đĩa hoặc băng thông mạng.

3.3.2 Mạng P2P trong blockchain là làm gì?

Mục đích chính của mạng ngang hàng là chia sẻ tài nguyên và giúp các máy tính và thiết bị hoạt động cộng tác. Để cung cấp một dịch vụ cụ thể hoặc thực hiện một tác vụ cụ thể. Như chúng tôi đã đề cập trước đó, P2P được sử dụng để chia sẻ tất cả các loại tài nguyên máy tính như sức mạnh xử lý, băng thông mạng hoặc không gian lưu trữ đĩa. 

Tuy nhiên, trường hợp sử dụng phổ biến nhất đối với mạng ngang hàng là chia sẻ tệp trên internet. Mạng ngang hàng lý tưởng để chia sẻ tệp vì chúng cho phép các máy tính được kết nối với chúng nhận tệp và gửi tệp đồng thời.

blockchain là gì
Mạng ngang hàng chia sẽ tệp trên Internet

Bạn mở trình duyệt web của mình và truy cập một trang web từ nơi bạn tải xuống tệp. Trong trường hợp này, trang web hoạt động như một máy chủ và máy tính của bạn hoạt động như một máy khách nhận tệp. Bạn có thể so sánh nó với con đường một chiều.

Nếu bạn tải xuống cùng một tệp thông qua mạng ngang hàng. Sử dụng trang web BitTorrent làm điểm bắt đầu, thì quá trình tải xuống được thực hiện theo cách khác.

Tệp được tải xuống máy tính của bạn dưới dạng bit và các phần đến từ nhiều máy tính khác trong mạng P2P đã có tệp đó. Đồng thời, tệp cũng được gửi (tải lên) từ máy tính của bạn cho người khác yêu cầu tệp đó.

blockchain là gì
Tệp được chia sẽ cho nhau giữa các máy

3.4 Proof of Work trong blockchain là gì?

Hàm băm là một cơ chế tuyệt vời để ngăn chặn quá trình ủ. Nhưng máy tính ngày nay có tốc độ cao và có thể tính toán hàng trăm nghìn hàm băm mỗi giây. Trong vài phút, kẻ tấn công có thể giả mạo một khối. Sau đó tính toán lại tất cả các băm của khối khác để làm cho khối hợp lệ trở lại.

Để tránh vấn đề này, các blockchain sử dụng khái niệm Proof-of-Work. Đó là một cơ chế làm chậm quá trình tạo các khối mới. Bằng chứng công việc là một vấn đề tính toán cần phải nỗ lực nhất định để giải quyết. Nhưng thời gian cần thiết để xác minh kết quả của bài toán tính toán là rất ít so với nỗ lực tự giải bài toán tính toán.

Đối với Bitcoin, phải mất gần 10 phút để tính toán bằng chứng công việc cần thiết để thêm một khối mới vào chuỗi.

Loại cơ chế này khiến việc xáo trộn các khối khá khó khăn. Vì vậy ngay cả khi bạn xáo trộn dù chỉ một khối, bạn sẽ cần phải tính toán lại bằng chứng công việc cho tất cả các khối sau. Do đó, cơ chế băm là bằng chứng công việc làm cho một blockchain an toàn không gì gây tổn hại được.

blockchain là gì
Hàm băm hoạt động trong Bitcoin

3.5 Hàm băm SHA-256 là gì và cách các Blockchain kết nối với nhau?

SHA-256 là viết tắt của Thuật toán băm an toàn – 256 bit và là một loại hàm băm thường được sử dụng trong blockchain. Hàm băm là một loại hàm toán học biến dữ liệu thành dấu vân tay của dữ liệu đó.

Một hàm băm sẽ luôn cung cấp cùng một hàm băm cho cùng một đầu vào bất kể bạn chạy thuật toán khi nào, ở đâu và như thế nào. Điều thú vị không kém, nếu ngay cả một ký tự trong văn bản đầu vào hoặc dữ liệu bị thay đổi, thì hàm băm đầu ra sẽ thay đổi.

Ngoài ra, hàm băm là một hàm một chiều, do đó không thể tạo lại dữ liệu đầu vào từ hàm băm của nó. Vì vậy, bạn có thể chuyển từ dữ liệu đầu vào sang mã băm nhưng không thể chuyển từ mã băm sang dữ liệu đầu vào.

Sao cho mỗi khối trong blockchain kết nối với nhau dựa trên băm. Cấu trúc dữ liệu chuỗi khối có thể được xem như một danh sách liên kết. Mỗi khối mẹ trong chuỗi khối tham chiếu đến một khối trước đó.

Trình tự liên kết mỗi khối với cha mẹ của nó tạo ra một chuỗi quay ngược trở lại tất cả các cách để khối đầu tiên từng được tạo, được gọi là khối gốc. Trên thực tế, liên kết khối mẹ này là thứ làm cho blockchain trở nên bất biến hơn bất cứ thứ gì.

Phần kết

Thời đại công nghệ 4.0 bạn cũng cần phải tìm hiểu và biết rất nhiều về công nghệ. Để nắm rõ được blockchain là cái gì t bạn cũng phải nắm chắc từ cơ bản đến nâng cao. Hi vọng qua bài viết này bạn đã có được câu trả lời cho câu hỏi blockchain là gì.