Lược Sử Loài Người – Quá Trình Tiến Hóa Của Con Người

lược sử loài người

Con người chỉ mới xuất hiện một khoảng thời gian rất ngắn so với tuổi thọ của trái đất. Tuy vậy, chúng ta đã đi một chuyến hành trình tiến hóa dài. Tóm tắt lược sử loài người sẽ cho bạn cái nhìn tổng quan về loài người từ khi bắt đầu xuất hiện trên trái đất cho tới nay.

1. Lược sử loài người: Quá trình tiến hóa của Homo Sapiens

Tất cả con người còn sống ngày nay đều là Homo sapiens, chúng ta thuộc giống Homo (cùng họ với tinh tinh, khỉ đột và đười ươi) và thuộc loài Sapiens (có nghĩa là “khôn ngoan”). 

Tóm tắt lịch trình tiến hóa của Homo Sapiens

  • Khoảng 13,5 tỷ năm trước, Vụ nổ lớn (Big Bang) mang vật chất, năng lượng, thời gian và không gian vào vũ trụ này. Khoảng 300.000 năm sau, vật chất và năng lượng hợp nhất thành nguyên tử, sau đó kết hợp thành phân tử.
  • Khoảng 3,8 tỷ năm trước, một số phân tử kết hợp với nhau để tạo thành các sinh vật trên Trái đất.
  • Khoảng 6 triệu năm trước, các đặc điểm giống người / vượn xuất hiện, và Người đầu tiên xuất hiện ở Châu Phi 2,5 triệu năm trước. Khoảng 100.000 năm trước, có ít nhất 6 loài Homo cùng sống trên Trái đất, bao gồm Homo erectus và Homo neanderthalensis. Họ trông giống như chúng ta (đặc biệt là người Neanderthal), với bộ não lớn và di chuyển bằng 2 chân.
  • Người Homo sapiens đầu tiên xuất hiện ở Đông Phi khoảng 200.000 năm trước, nhưng chỉ bắt đầu lan rộng ra ngoài Châu Phi 130.000 năm sau. Đây là thời điểm bắt đầu lịch sử loài người, được khoa học xếp thành 3 cuộc cách mạng then chốt: Cách mạng Nhận thức (70.000 năm trước), Cách mạng Nông nghiệp (12.000 năm trước) và Cách mạng Khoa học (500 năm trước).
lược sử loài người
Lược sử tiến hóa loài người

2. Lược sử loài người

2.1. Thời đồ đá

Lịch sử thành văn của nhân loại có trước tiền sử của nó, bắt đầu với Kỷ nguyên đồ đá cũ, sau đó là Kỷ nguyên đồ đá mới. Thời kỳ đồ đá mới chứng kiến cuộc Cách mạng Nông nghiệp bắt đầu, từ năm 10.000 đến 5000 trước Công nguyên, ở vùng Lưỡi liềm màu mỡ của Cận Đông. Trong thời kỳ này, con người bắt đầu chăn nuôi cây trồng và vật nuôi có hệ thống. Khi nông nghiệp phát triển, hầu hết con người chuyển đổi từ lối sống du mục sang lối sống định cư như nông dân trong các khu định cư lâu dài. An ninh tương đối và năng suất gia tăng do canh tác mang lại cho phép các cộng đồng mở rộng thành các đơn vị ngày càng lớn hơn, được thúc đẩy bởi những tiến bộ trong giao thông vận tải.

Dù ở thời tiền sử hay lịch sử, con người luôn cần ở gần những nguồn nước uống đáng tin cậy. Khu định cư phát triển càng sớm càng 4.000 TCN ở Iran, ở Mesopotamia, trong thung lũng sông Indus, trên bờ Ai Cập ‘s sông Nile, và dọc theo các con sông của Trung Quốc. 

lược sử loài người
Cuốn sách lược sử loài người của tác giả Yuval Noah Harari

2.2. Thời cổ đại và trung đại

Khi nông nghiệp phát triển, nông nghiệp ngũ cốc trở nên phức tạp hơn và thúc đẩy sự phân công lao động để dự trữ thức ăn giữa các mùa trồng trọt. Sự phân công lao động dẫn đến sự gia tăng của một tầng lớp thượng lưu an nhàn và sự phát triển của các thành phố, vốn tạo nền tảng cho nền văn minh. Sự phức tạp ngày càng tăng của xã hội loài người đòi hỏi hệ thống kế toán và văn bản .

Với các nền văn minh phát triển rực rỡ, lịch sử cổ đại (Antiquity , bao gồm cả Thời đại Cổ điển, lên đến khoảng 500 CN) chứng kiến ​​sự trỗi dậy và sụp đổ của các đế chế. Lịch sử hậu cổ điển (Thời kỳ Trung cổ khoảng 500–1500 CN) chứng kiến ​​sự trỗi dậy của Cơ đốc giáo, Thời kỳ vàng của Hồi giáo (khoảng 750 CN – 1258 CN), Timurid và Phục hưng Ý (từ khoảng năm 1300 CN). Sự ra đời vào giữa thế kỷ 15 của kiểu in di động ở châu Âu đã tạo nên một cuộc cách mạng giao tiếp và tạo điều kiện cho việc phổ biến thông tin ngày càng rộng rãi hơn, đẩy nhanh sự kết thúc của Thời Trung Cổ và mở ra cuộc Cách mạng Khoa học.

2.3. Thời cận đại và hiện đại

Thời kỳ đầu hiện đại, đôi khi được gọi là “Thời đại châu Âu và Thời đại của thuốc súng Hồi giáo “, từ khoảng 1500 đến 1800, bao gồm Thời đại Khai sáng và Thời đại Khám phá . Đến thế kỷ 18, sự tích lũy kiến thức và công nghệ đã đạt đến mức độ quan trọng dẫn đến Cách mạng Công nghiệp và bắt đầu Thời kỳ Hậu Hiện đại, bắt đầu vào khoảng năm 1800 và tiếp tục cho đến nay. 

Sơ đồ phân chia giai đoạn lịch sử này trong lược sử loài người (chia lịch sử thành các thời kỳ Cổ đại, Hậu cổ điển, Đầu hiện đại và Hậu hiện đại) được phát triển và áp dụng tốt nhất cho lịch sử của Thế giới cũ, đặc biệt là Châu Âu và Địa Trung Hải. Bên ngoài khu vực này, bao gồm cả Trung Quốc cổ đại và Ấn Độ cổ đại, các mốc thời gian lịch sử diễn ra khác nhau. 

Tuy nhiên, vào thế kỷ 18, do quá trình thương mại và thuộc địa hóa rộng rãi trên thế giới, lịch sử của hầu hết các nền văn minh đã trở nên gắn bó với nhau về cơ bản, một quá trình được gọi là toàn cầu hóa. Trong một phần tư thiên niên kỷ quá, tốc độ gia tăng dân số, tri thức, công nghệ, thông tin liên lạc, thương mại, sự tàn phá của vũ khí và sự suy thoái môi trường đã tăng tốc đáng kể, tạo ra những cơ hội và nguy cơ chưa từng có hiện nay đối với các cộng đồng con người trên hành tinh.

Kết

Trên đây là tóm tắt sơ bộ về lược sử loài người. Hy vọng bài viết đã đem lại những kiến thức thú vị dành cho bạn, giúp bạn hiểu rõ hơn về quá trình tiến hóa của con người.