Tác Hại Của Thuốc Lá Đối Với Sức Khỏe Của Con Người

tác hại của thuốc lá

Khói thuốc lá có trên 4000 hóa chất, trong đó có 70 hóa chất là nguyên nhân gây ung thư. Từ đó cho thấy những tác hại của thuốc lá đến sức khỏe của mỗi người. Kể cả người trực tiếp hút cũng như những người xung quanh vô tình hít phải.

1. Nguồn gốc của thuốc lá

Thuốc lá là một loại cây có chất độc, đặc biệt là những lá già, có hàm lượng Nicotin cao. Đã từng xảy ra trường hợp người lớn chết do dùng khoảng 15-20g thuốc lá dưới dạng thuốc nước để thụt tháo đại trực tràng. Trẻ con chỉ cần uống một vài gram thuốc này sẽ tử vong.

Hoạt chất chủ yếu có trong thuốc lá là chất Nicotin, một loại Alcaloid. Nicotin là tên gọi được đặt theo tên của một nhà ngoại giao người Pháp Nicot (1530-1600). Ông là người đầu tiên nhập khẩu thuốc lá vào Pháp. Nicotin được sử dụng ở liều thấp, giúp kích thích tinh thần sảng khoái nhẹ nhàng, làm dịu cơn đói và bớt mệt mỏi. Tuy nhiên nếu dùng thuốc này trong thời gian lâu dài sẽ gây lệ thuộc và độc hại cho cơ thể, liều cao sẽ gây chết người như đã đề cập ở phần trên.

tác hại của thuốc lá
Hình ảnh cây thuốc lá

Khói thuốc lá được chia thành khói thuốc chính và khói thuốc phụ:

Khói thuốc chính là khói thuốc do người hút hít vào và thở ra. Chúng có chứa hơn 4700 chất khác nhau gồm: Nicotine, Carbon monoxide và các chất gây kích thích như aldehyd, acid, phenol,… Các chất gây ung thư như: Benzopyrene, Dibenzoanthracène, Benzo Fluoranthène, Dibenzopyrène, cancérogènes, các phức hợp Nitrite đa vòng…

Khói thuốc phụ là khói toả ra ở đầu điếu thuốc khi không hút và thành phần chất độc chứa trong khói thuốc phụ cao hơn rất nhiều so với khói thuốc chính. Vì vậy chúng cực kỳ nguy hiểm cho người hút. Đặc biệt nhất là những người hút thuốc thụ động.

2. Thành phần của thuốc lá

Với rất nhiều tác hại của thuốc lá. Vậy trong thuốc lá có các thành phần gì? Hãy cùng tìm hiểu nhé!

Thuốc lá có chứa hơn 70 hóa chất gây ung thư. Hút thuốc lá gây hại cho mọi cơ quan trong cơ thể, gây ra rất nhiều bệnh và làm giảm sức khỏe của chúng ta.

tác hại của thuốc lá
Thành phần của thuốc lá và tác hại của thuốc lá

Các thành phần gây hại có trong khói thuốc lá bao gồm:

Tar là khái niệm để chỉ các hạt rắn lơ lửng trong khói thuốc lá. Bao gồm các hạt chứa hóa chất và các chất gây ung thư có trong nó. Các hạt này màu nâu, tạo vết dính trên bề mặt răng và dính vào móng tay, mô phổi

Carbon monoxide (CO) là một loại khí độc, không mùi và không màu. Với liều lượng lớn, chúng có thể nhanh chóng gây tử vong vì thay thế oxy trong máu. Carbon monoxide thâm nhập vào máu khiến oxy khó đi đến các cơ quan trong cơ thể.

Các chất oxy hóa là những chất có khả năng phản ứng cao. Chúng có thể làm hỏng cơ tim và mạch máu của những người hút thuốc. Chúng phản ứng với cholesterol, khiến các cholesterol này tích tụ chất béo trên thành động mạch. Từ đó dẫn đến nguy cơ bệnh tim, đột quỵ và bệnh mạch máu

Kim loại: khói thuốc lá có chứa một số kim loại gây ung thư như: asen, berili, cadmium, crom, coban, chì và niken

Ngoài ra, khói thuốc lá còn chứa các hợp chất phóng xạ gây ung thư.

3. Những tác hại của thuốc lá

tác hại của thuốc lá
Tác hại của thuốc lá

3.1. Ung thư và ung thư phổi

Tác hại của thuốc lá đầu tiên là gây ung thư. Thuốc lá là nguyên nhân của 30% bệnh ung thư. Trong đó, trường hợp gặp nhiều nhất là ung thư phổi và tiếp đến là ung thư di căn đến các cơ quan khác.

Ung thư phổi là căn bệnh nguy hiểm, đe dọa đến cuộc sống, thậm chí là mạng sống của con người. Đây là loại ung thư phổ biến nhất trên thế giới, bao gồm cả Việt Nam. Ngoài các tác nhân khác như ô nhiễm môi trường, hít phải bụi…thì việc hút thuốc là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến ung thư phổi.

Theo thống kê của nhiều cuộc khảo sát, trên 90% bệnh nhân được xác định mắc bệnh ung thư phổi có liên quan đến hút thuốc lá hoặc tiếp xúc với khói thuốc của những người xung quanh trong thời gian dài. Người hút thuốc lá có nguy cơ mắc bệnh cao đến 30 lần so với người không hút thuốc lá. Thậm chí cho dù thỉnh thoảng hút hoặc chỉ hút một vài điếu thuốc trong ngày cũng đủ làm tăng khả năng mắc bệnh đến 3 lần.

Ung thư là một trong những tác hại của thuốc lá nguy hiểm nhất. Nó gặm nhấm từ từ chứ không biểu hiện ngay. Đến khi bệnh biểu hiện ra bên ngoài thì đã quá muộn.

3.2. Tác hại của thuốc lá: Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính là một nhóm các bệnh gây ra tắc nghẽn luồng không khí liên quan đến quá trình hô hấp của cơ thể. Bao gồm các bệnh như khí phế thũng, viêm phế quản, bệnh hen suyễn.

tác hại của thuốc lá
Tránh xa bệnh tật – nên bỏ thuốc lá

Hút thuốc lá trong độ tuổi thiếu niên có thể làm chậm quá trình phát triển tự nhiên của phổi. Điều này dẫn đến việc tăng nguy cơ mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính khi chúng ta trưởng thành.

3.3. Các cơn đau tim – tác hại của thuốc lá đáng quan tâm

Người hút thuốc có nguy cơ tử vong vì chứng đau tim cao gấp đôi so với người không hút thuốc. 

Hút thuốc là một yếu tố chính gây bệnh mạch vành. Làm hẹp động mạch gây tắc nghẽn quá trình lưu thông máu dẫn đến đột quỵ. Hút thuốc có thể gây ra hiện tượng phình động mạch chủ. Động mạch chính của cơ thể sẽ bị yếu đi và gây tử vong đột ngột.Những người hút thuốc có nhiều khả năng rối loạn cương dương do ảnh hưởng của bệnh mạch vành.

3.4. Gây mùtác hại của thuốc lá

Gây mù lòa cũng là một trong những tác hại của thuốc lá cực kỳ khủng khiếp. Khói thuốc làm thoái hóa võng mạc, đục thủy tinh thể. Đây là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở người già.

3.5. Hình thành các nếp nhăn và lão hóa

Thuốc lá dẫn đến sự xuất hiện của các nếp nhăn, các đốm đồi mồi, đôi mắt sưng húp, da xỉn, khô và vô hồn. Nguyên nhân là vì các hóa chất có chứa trong thuốc lá làm cho các mao mạch dưới da của bạn co thắt lại, làm hạn chế lưu lượng máu đến da của bạn. Việc thiếu máu và oxy khiến cho da của bạn trông mờ đục và vô hồn. Về lâu dài, có thể dẫn đến hiện tượng tổn thương vĩnh viễn các sợi liên kết như elastin và collagen, những cấu trúc làm căng, mịn da. Từ đó sẽ hình thành nên các nếp nhăn vĩnh viễn và gây ra hiện tượng lão hóa sớm. 

3.6. Gây xuất tinh sớm và giảm ham muốn tình dục

Bởi vì hóa chất có chứa trong thuốc lá làm giảm lưu lượng máu. Giảm cảm giác trong dương vật, gây ra bệnh tim mạch và thiếu sức chịu đựng, gây ra xuất tinh sớm.

3.7. Gây ra giòn xương

Hút thuốc lá còn dẫn đến giảm mật độ xương do hiện tượng chuyển canxi từ xương vào máu. Việc giảm mật độ xương sẽ khởi phát sớm bệnh loãng xương, đau khớp. Loãng xương cũng khiến bạn có nguy cơ bị gãy xương thường xuyên và vết gãy cũng chậm liền hơn. 

3.8. Gây vàng ố răng

Thuốc lá có chứa các chất độc hại, đặc biệt là chất hắc ín, một loại hóa chất làm cho răng có màu vàng. Loại hắc ín này rất khó để làm sạch bằng cách đánh răng bình thường và chúng thường tạo thành những vết ố vĩnh viễn trên răng của người hút thuốc. Ngoài ra, khi hút thuốc, khói thuốc sẽ tiêu diệt vi khuẩn có lợi trong miệng, tăng lượng nước bọt tiết ra, dẫn đến việc hình thành cao răng.

3.9. Gây hôi miệng

Một tác hại của thuốc lá khác là gây hôi miệng. Nghiện thuốc lá có thể dẫn đến hơi thở có mùi và dai dẳng khó thể khử được. Ngoài việc tiêu diệt vi khuẩn có lợi có trong khoang miệng, hút thuốc còn gây ra các vấn đề về tiêu hóa, viêm họng và tích tụ hóa chất trong khoang miệng. Hút thuốc lá tạo điều kiện thuận lợi cho các loài nấm phát triển ở khoang miệng. Và đây cũng là một trong những lý do chính làm cho hơi thở của người hút thuốc có mùi hôi khó chịu.

tác hại của thuốc lá
Tác hại của thuốc lá đối với sức khỏe

Ngoài ra, phụ nữ và trẻ sơ sinh cũng phải chịu những tác hại của thuốc lá. Phụ nữ hút thuốc sẽ tăng nguy cơ bị biến cố tim mạch, đột quỵ, thuyên tắc phổi, thuyên tắc động mạch chân. 

Phụ nữ hút thuốc dễ bị sảy thai, thai lưu, sinh con nhẹ cân. Những đứa trẻ này dễ bị đột tử và gặp các vấn đề về học tập cũng như ảnh hưởng đến phát triển thể chất hơn trẻ thường.

4. Tác hại của thuốc lá đối với trẻ em

Theo WHO, Việt Nam là một trong 15 nước có tỷ lệ nam giới hút thuốc lá cao nhất thế giới với hơn 47% nam giới trưởng thành hút thuốc. Việt Nam hiện nay có hơn 15 triệu người đang hút thuốc lá. Trong số đó có đến 2/3 trẻ em và phụ nữ thường xuyên hít phải khói thuốc tại nhà và trên 8 triệu người hít phải khói thuốc tại nơi làm việc, 47 triệu người tiếp xúc thụ động với khói thuốc…

tác hại của thuốc lá
Tác hại của thuốc lá đối với trẻ em

Trẻ em sống trong môi trường có bố mẹ hút thuốc sẽ bị giảm các chức năng của phổi và dễ gặp các vấn đề sức khỏe. Hút thuốc thụ động ở trẻ em có thể dẫn đến tình trạng viêm đường hô hấp, hen, viêm tai giữa. Kém phát triển các chức năng phổi và làm tăng nguy cơ mắc nhiều loại bệnh lý khác. Cụ thể như các tình trạng giảm trí thông minh, dễ mắc bệnh viêm màng não và viêm màng não mô cầu, đột tử, kén ăn, sâu răng. Ngoài ra, tỷ lệ trẻ em mắc ung thư do hít phải khói thuốc lá cao gấp 1,6 – 8 lần so với người lớn.

5. Lời khuyên dành cho những ai đang hút thuốc lá

Lợi ích đối với sức khoẻ khi bỏ thuốc lá là cơ thể sẽ không còn tích lũy chất độc hại, loại trừ nguyên nhân và điều kiện gây bệnh. Nếu bỏ thuốc trước tuổi 50 sẽ giảm 50% nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch. Khi bỏ thuốc được 1 năm, giảm 50% nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi.

Với những tác hại của thuốc lá như trên, chúng ta cần có các biện pháp tránh xa thuốc lá để bảo vệ chính chúng ta và những người xung quanh. Vậy nên, mình có một vài lời khuyên dành cho các bạn như sau:

  • Đừng hút thuốc lá trong nhà và nơi làm việc.
  • Đừng hút thuốc lá ở những nơi công cộng.
  • Đừng hút thuốc lá khi xung quanh có mặt trẻ em.
  • Đừng mời thuốc hay nhận thuốc lá từ bạn bè, đồng nghiệp.
  • Giảm tần suất hút thuốc lá.
  • Hãy cai nghiện thuốc lá.
  • Nếu chưa từng hút thuốc lá cũng không nên thử
  • Tuyên truyền cho mọi người tránh xa thuốc lá và khói thuốc lá
tác hại của thuốc lá
Bỏ thuốc lá là cách tốt nhất để tránh gây ung thư phổi

6. Lợi ích của việc từ bỏ thuốc lá

  • Giảm chi phí
  • Giảm mắc các bệnh nan y và tích tụ độc trong cơ thể
  • Giúp ăn ngon miệng
  • Cải thiện được vẻ đẹp của làn da
  • Cải thiện thị lực và trí nhớ
  • Giảm khả năng vô sinh
  • Bảo vệ môi trường
tác hại của thuốc lá
Bỏ thuốc lá để sức khỏe của chúng ta tốt hơn

Thông qua bài viết này, mình đã cung cấp cho các bạn những thông tin về tác hại của thuốc lá. Hy vọng chúng sẽ hữu ích cho bạn. Đối với các bạn trẻ, đừng nên hút thuốc hay học tập người khác hút thuốc chỉ để chứng tỏ bản thân. Còn rất nhiều cách khác tốt hơn rất nhiều để các bạn thể hiện bản thân mình. Hút thuốc không phải điều tốt. Đối với những đối tượng nghiện thuốc lá trầm trọng. Mọi người cũng nên tập cai nghiện thuốc lá dần dần. Hoặc hút thuốc ở những nơi ít người để tránh làm ảnh hưởng đến người khác. Để tránh va vào phải những tác hại của thuốc lá, cả cộng đồng của chúng ta cần chung tay để thực hiện.