Top 12 Trò Chơi Dân Gian Hay Gắn Liền Với Tuổi Thơ

trò chơi dân gian

Trò chơi dân gian là các hoạt động vui chơi giải trí lâu đời, do nhân dân ta sáng tạo ra và lưu truyền từ đời này sang đời khác. Có những trò chơi dân gian phổ biến nào? Hãy cùng mình tìm hiểu qua bài viết bên dưới nhé!

1. Trò chơi Ô ăn quan

Trò chơi Ô Ăn Quan là một trò chơi dân gian hình thành từ rất lâu đời của dân tộc người Kinh. Ô Ăn Quan là trò chơi chủ yếu dành cho trẻ em, giúp trẻ em tính toán linh hoạt, giúp trẻ em gần gũi và đoàn kết hơn. Trò chơi Ô Ăn Quan sử dụng các vật liệu rất đơn giản, dễ tìm. Đôi khi chỉ cần một vài hòn sỏi, một nền đất phẳng cũng đã chơi được rồi.

trò chơi dân gian
Trò chơi Ô ăn quan

Cách chơi và luật chơi

Cách chơi: Vẽ một hình chữ nhật lớn trên một nền đất phẳng, chia thành 5 hàng dọc và 2 hàng ngang, tất cả có 10 ô. Hai đầu vẽ hai hình vòng cung. Mỗi ô sẽ chứa 5 viên sỏi (ô dân), hai vòng cung sẽ chứa một viên đá to (ô quan).

Luật chơi

Bắt đầu chọn một ô dân, rồi rải đều qua các ô khác, mỗi ô một dân. Nếu hết dân thì chọn ô dân tiếp theo để tiếp tục rải. Trường hợp hết dân mà đến ô quan, không được lấy quân trong ô quan để rải. Đến lượt người chơi khác.

Nếu rải quân đến một ô trống, kế ô trống có quân thì người chơi sẽ lấy hết quân trong ô đó ra ngoài. Những quân đó thuộc về sở hữu của người chơi. Hai bên chơi đến khi hết quân trong các ô dân. Những quân trong ô quan của người nào, thì người đó sẽ lấy ra. Nếu hai bên hết quan, thì quân trong ô dân của bên nào, bên đó sẽ lấy ra ngoài.

Kết thúc trò chơi, bên nào nhiều quân hơn thì bên đó sẽ chiến thắng.

2. Trò chơi Mèo đuổi chuột

Trò chơi mèo đuổi chuột là một trò chơi dân gian tập thể, từ 7 đến 10 người, nắm tay nhau tạo thành vòng tròn, giơ tay cao qua đầu và bắt đầu hát.

Mèo đuổi chuột
Mời bạn ra đây
Tay nắm chặt tay
Đứng thành vòng rộng
Chuột chạy lỗ hổng
Mèo chạy đằng sau
Thế rồi chú chuột lại đóng vai mèo
Co cẳng chạy theo, bác mèo hóa chuột

trò chơi dân gian
Trò chơi Mèo đuổi chuột

Hai người được chọn đứng giữa vòng tròn, một người làm mèo và một người làm chuột, quay lưng vào nhau, đến khi bài hát kết thúc. Chuột chạy trước, mèo chạy phía sau chuột. Mèo phải chạy vào chỗ chuột đã chạy. Mèo thắng khi mèo đã bắt được chuột. Hai người hoán đổi vị trí cho nhauvà trò chơi lại tiếp tục.

3. Trò chơi Rồng rắn lên mây

Trò chơi Rồng rắn lên mây là một trò chơi dân gian tập thể. Trong đó, một người đóng vai làm thầy thuốc, những người còn lại thì xếp thành hàng dọc, người sau đặt tay lên vai người trước. Sau đó hát:

Rồng rắn lên mây
Có cây lúc lắc
Hỏi thăm thầy thuốc
Có nhà hay không?

Nếu thầy thuốc trả lời “Không!” thì tiếp tục hát
Nếu thầy thuốc trả lời “Có! Rồng rắn đi đâu”
Thì Rồng rắn trả lời “Con đi lấy thuốc chữa bệnh”

Sau đó thì thầy thuốc xin khúc đầu, xin khúc giữa, xin khúc đuôi

Thầy thuốc sẽ cố tìm cách để bắt người đứng cuối cùng trong Rồng rắn. Người đứng đầu Rồng rắn sẽ dang hai tay ra, ngăn không cho thầy thuốc bắt được người cuối cùng. Người cuối cùng sẽ làm mọi cách không để thầy thuốc bắt được. Nếu người cuối cùng bị bắt sẽ phải đóng vai thầy thuốc.

Nếu đang chơi mà Rồng rắn bị đứt thì sẽ phải nối lại và tiếp tục chơi.

4. Trò chơi dân gian Oẳn tù tì

Oẳn tù tì là một trò chơi dân gian rất phổ biến, thường được dùng để phân định người chơi trước hoặc người chơi sau.

Trò chơi Oẳn tù tì có kéo, búa, bao.

  • Kéo: người chơi nắm bàn tay lại, chỉ để xòe ra ngón trỏ và ngón giữa, giống như hình một cái kéo.
  • Bao: người chơi xòe cả bàn tay ra giống như một cái bao.
  • Búa: người chơi nắm chặt bàn tay lại giống như một chiếc búa.
trò chơi dân gian
Trò chơi Oẳn tù tì

Luật chơi: Hai người cùng hô: “Oẳn tù tì, ra cái gì, ra cái này”. Cùng lúc đó hai người sẽ ra hoặc kéo, hoặc búa, hoặc bao. Kéo sẽ cắt bao, bao sẽ trùm búa, búa sẽ đập kéo. Nếu hai người cùng ra giống nhau thì sẽ chơi lại từ đầu.

5. Trò chơi Kéo co

Kéo co là một trò chơi dân gian thường được tổ chức tại các lễ hội. Những người tham gia thường có sức khỏe tốt sẽ dễ dàng chiến thắng hơn.

Kéo co thường chia thành hai bên với số lượng nam nữ bằng nhau, đôi khi chỉ là nam, đôi khi chỉ là nữ. Thường mỗi bên 5 người hoặc 10 người.

trò chơi dân gian
Trò chơi Kéo co

Hai bên nắm chặt sợi dây và bắt đầu kéo, bên nào kéo được đối phương qua khỏi vạch quy định thì sẽ chiến thắng. Thường sẽ có trọng tài cầm còi để thổi. Trong lúc kéo, mọi người bên ngoài hò hét cổ vũ, không khí thật sự sôi động.

6. Trò chơi dân gian Ném lon

Trò chơi ném lon đòi hỏi phải có một số lượng người nhất định, ít người quá sẽ khó mà chơi được. Vật dụng để chơi chỉ đơn giản là một cái lon hoặc một cái chai và một chiếc dép. Nếu được một lon sữa bò thì thật tuyệt vời.

trò chơi dân gian
Chơi trò ném lon – Thời trẻ con

Mỗi người sẽ ném chiếc dép của mình dưới một cái vạch. Người nào thảy thấp nhất sẽ phải làm người giữ lon. Lần lượt từng người sẽ ném chiếc dép của mình để làm cái lon ngã. Người giữ lon sẽ phải nhặt lon bỏ vào trong ô quy định và đuổi theo những người khác (nếu người đó đang cầm chiếc dép trong tay). Nếu người giữ lon chạm được vào người chơi khác, thì người chơi ấy sẽ trở thành người giữ lon, còn người giữ lon sẽ trở thành người ném lon.

7. Trò chơi dân gian Cá sấu lên bờ

Vạch ra hai đường thẳng cách nhau khoảng 3m. Giữa hai đường thẳng là nước, hai bên là bờ. Người chơi Oẳn tù tì để chọn ra một cá sấu, những người còn lại sẽ đứng hai bên bờ.

Nếu người chơi xuống nước, hoặc để chân xuống nước thì cá sấu sẽ bắt. Người chơi bị cá sấu bắt sẽ phải làm cá sấu. Nếu cá sấu bắt được cả hai người thì hai người sẽ phải Oẳn tù tì để tìm ra người làm cá sấu.

8. Trò chơi Nhảy dây

Hai người cầm hai đầu dây và quay hình vòng tròn. Lần lượt từng người sẽ nhảy (có thể nhảy một lúc hai hay nhiều người cũng được). Nếu chân người nhảy vướng vào dây thì người đó sẽ bị phạt.

trò chơi dân gian
Trò chơi Nhảy dây

9. Trò chơi Trốn tìm

Người chơi sẽ Oẳn tù tì để tìm ra người đi tìm, những người còn lai sẽ đi trốn.

Người đi tìm sẽ úp mặt vào gốc cây và đếm 5-10-15-20-…-100. Đếm đến 100 thì người đi tìm sẽ hô “Xong! Lùi ba bước bị bắt”. Để tránh những bạn đứng ngay phía sau lưng người đi tìm, sau khi người đi tìm đếm xong thì chạm vào gốc cây để không phải bị bắt. Người đi tìm sẽ đi tìm những người chơi khác. Nếu thấy những người chơi khác thì phải chạy thật nhanh chạm vào gốc cây và hô to vị trí của người trốn. Nếu người trốn vào vào gốc cây trước thì người trốn sẽ thắng. Người bị bắt sẽ trở thành người đi tìm.

trò chơi dân gian
Trò chơi Trốn tìm

Một mẹo nhỏ là các bạn nhớ quy định thời gian để tránh việc người đi trốn không chịu chạy ra. Và quy định không gian chơi, quy định những chỗ được trốn để tránh tình trạng người chơi trốn ở những nơi xa nhé! Mình đã từng gặp trường hợp như thế rồi đấy!

Thời tuổi thơ, mình cũng chơi trò chơi dân gian này như bao đứa trẻ khác. Nhưng lúc đó không quy định thời gian cũng như không gian chơi. Mình là người đi trốn, còn thằng bạn đóng vai người đi tìm. Các bạn biết mình trốn ở đâu không? Mình chạy thẳng ra cây rơm gần ngoài đồng ruộng, đốt lửa nướng khoai ăn. Sau đó đánh một giấc đến chiều. Nằm trên đống rơm, có bóng cây che mát, gió thổi hiu hiu, ngủ một giấc thì không còn gì sướng hơn. Buồn cười ở chỗ đến khi mình thức dậy, thằng bạn vẫn không tìm được mình. Thế là mình lại bò ra để kết thúc trò chơi thôi. Nghĩ lại cũng thấy tội cho nó!

10. Trò chơi Bịt mắt bắt dê

Một người sẽ bị bịt mắt, những người xung quanh sẽ di chuyển xung quanh người bị bịt mắt. Nếu người bị bịt mắt bắt được một ai đó, và đoán tên người đó. Nếu đoán đúng thì người bị bắt sẽ đóng vai người bị bịt mắt. Nếu đoán sai thì người bị bịt mắt sẽ phải tiếp tục bắt những người chơi khác.

trò chơi dân gian
Trò chơi Bịt mắt bắt dê

11. Trò chơi Nhảy bao bố

Trò chơi nhảy bao bố thường được tổ chức ở các lễ hội ở Việt Nam. Mỗi người chơi sẽ đứng sau vạch, đứng vào bao bố, hai tay nắm lấy miệng bao. Khi nghe tiếng còi, mỗi người sẽ nhảy thật nhanh về phía trước. Người qua vạch về đích trước nhất sẽ là người chiến thắng.

12. Trò chơi Bắn bi

Trò chơi bắn bi là một trò chơi dân gian, thường xuất hiện ở các vùng nông thôn. Ở Việt Nam ta, từng vùng miền khác nhau sẽ có các kiểu chơi khác nhau.

Ở miền Bắc: người chơi giữ viên bi giữa ngón trỏ và ngón giữa, cuộn vào trong, đặt ngón cái phía sau viên bi rồi dùng ngón cái bắn viên bi ra.

trò chơi dân gian
Trò chơi bắn bi

Ở miền Nam: người chơi đặt ngón cái của bàn tay phải trên mặt đất, lấy những ngón tay của bàn tay trái  hỗ trợ ngón tay của bàn tay phải để bắn viên bi ra. Nếu bạn là một người thuận tay trái, có thể đổi lại.

Bắn bi lại chia thành hai dạng, là bắn vào lỗ và bắn vào một vòng tròn chứa đầy các viên bi khác.

Bắn bi lỗ thì sẽ cần khoét một lỗ trên mặt đất, bắt viên bi vào trong lỗ, sau đó bắn vào viên bi của những người chơi khác. Nếu trúng thì người bị bắn sẽ thua.

Bắn bi vào vòng tròn chứa đầy các viên bi khác. Nhiệm vụ là bắn vào các viên bi trong vòng tròn. Nếu viên bi nào văng ra khỏi vòng tròn thì viên bi đó sẽ thuộc về người đó. Nếu viên bi bắn vào nằm trong vòng tròn thì người đó sẽ thua và dừng cuộc chơi.

Trên đây, mình đã giới thiệu qua về Top 12 trò chơi dân gian phổ biến ở Việt Nam, gắn liền với tuổi thơ của từng người. “Ai cũng có tuổi thơ, ai cũng có ngày xưa”. Đó là câu trong bài hát “Ai cũng có tuổi thơ của nhạc sĩ Phan Mạnh Quỳnh. Những trò chơi dân gian này đã in sâu vào ký ức của mỗi con người trong chúng ta. Ngày nay, công nghệ phát triển, trẻ em nghiện điện thoại rất nhiều. Thật sự tôi rất sợ một ngày nào đó những trò chơi này sẽ mai một đi theo năm tháng.